ΕΞΟΔΟΣ στις τέχνες 23.11.2013

— Επιμέλεια: Τάνια Σιμοπούλου —

Το πένθος ταιριάζει στην Ηλέκτρα, Εθνικό Θέατρο

Κτίριο Τσίλλερ – Κεντρική Σκηνή

του Γιουτζήν Ο’Νηλ

ηλεκτρα

Αμέσως μετά το τέλος του εμφυλίου πολέμου στις ΗΠΑ, ο στρατηγός Έζρα Μάννον επιστρέφει στο σπίτι του, στη Νέα Αγγλία. Όμως στην οικία των Μάννον, με το σκοτεινό παρελθόν και την  νοσηρή σχέση με τη ζωή, υπάρχουν πολλές ανοιχτές πληγές. Η παθολογική αγάπη της γυναίκας του Έζρα, Κριστίν Μάννον, για τον γιο της Όριν, η προβληματική της συμβίωση με την κόρη της Λαβίνια, και η παρεμβολή ενός τρίτου προσώπου στη ζωή τους διευρύνουν τον κύκλο μίσους, εκδίκησης και καταστροφικού έρωτα, που ήδη εμποτίζει το παρελθόν της οικογένειας και θα ολοκληρωθεί μόνο με την τιμωρία όσων εμπλέκονται σε αυτόν.

Ο Γιουτζήν Ο’Νηλ, επεξεργάζεται τον μύθο της Ορέστειας και τον μεταγράφει σε μια σύγχρονη τριλογία, αποκαλύπτοντας τη διαβρωμένη εικόνα της αστικής τάξης που κρύβεται πίσω από ένα άψογο προσωπείο. Το οικοδόμημα που συντηρείται από τον πουριτανισμό και μια άκαμπτη ηθική στάση ζωής κλονίζεται σταδιακά και συμπαρασύρει όσους παγιδεύονται μέσα σ’ αυτό. Οι ήρωες νευρωτκοί, απελπισμένοι και εν τέλει αδικαίωτοι, καταδικάζονται στη λήθη και τη σιωπή. Το πληθωρικό αυτό υλικό της τριλογίας επεξεργάζεται και συμπυκνώνει σε ενιαία παράσταση ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου Γιάννης Χουβαρδάς και, με τη συνεργασία ενός σημαντικού συνόλου πρωταγωνιστών, παρουσιάζει στην Κεντρική Σκηνή ένα από τα σημαντικότερα έργα του 20ου αιώνα. 

ηλεκτρα2

ηλεκτρα1
Μετάφραση Ερρίκος Μπελιές, Σκηνοθεσία – Διαμόρφωση σκηνικού χώρου Γιάννης Χουβαρδάς, Δραματουργική επεξεργασία Γιάννης Χουβαρδάς – Σάββας Κυριακίδης, Κοστούμια Ιωάννα Τσάμη, Φωτισμοί Λευτέρης Παυλόπουλος, Βοηθός σκηνοθέτη Νατάσα Τριανταφύλλη, Μουσική διδασκαλία Μελίνα Παιονίδου
Διανομή: Στρατηγός Έζρα Μάννον , Ακύλλας Καραζήσης, Κριστίν Μάννον Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Λαβίνια Μάννον Μαρία Πρωτόπαππα, Όριν Μάννον Χρήστος Λούλης, Πλοίαρχος Άνταμ Μπραντ Γιώργος Γάλλος, Λοχαγός Πήτερ Νάιλς Αργύρης Πανταζάρας, Χέιζελ Νάιλς Γιούλικα Σκαφιδά, Σεθ, ο επιστάτης των Μάννον , Χρήστος Στέργιογλου, Θεατής 1 Χάρης Τσιτσάκης, Θεατής 2 Θέμις Μπαζάκα, Θεατής 3 Μάγια Λυμπεροπούλου, Θεατής 4 Γιώργος Κοτανίδης

Περισσότερα για την παράσταση: http://www.n-t.gr/el/events/topenthos2/

Κείμενο για την παράσταση του Γιώργου Σαρηγιάννη: http://totetartokoudouni.blogspot.gr/2013/11/blog-post_23.html

«Η Αφροδίτη με τη γούνα», Γαλλία, Πολωνία, 2012, Έγχρωμο

Σκηνοθεσία: Ρόμαν Πολάνσκι
Πρωταγωνιστούν: Εμανουέλ Σενιέ, Ματιέ Αμαλρίκ
Διάρκεια: 96’

γουνα

Λου Ριντ, μεγάλο το όνομά σου. Όσο κλισέ και να είναι, δεν μπορώ να μην αναφερθώ σε σένα και στο έργο σου με αφορμή τη νέα ταινία του ΠολάνσκιΗ Αφροδίτη με τη Γούνα. Κι ας προέρχεται από το θεατρικό που σκαρφίστηκε ο Ντέιβιντ Ιβ από το ομώνυμο βιβλίο του Λεοπόλδου Μαζόχ, περισσότερο έχω τραγουδήσει στη ζωή μου το ρεφραίν του κομματιού σου και ανατριχιάσει με την εισαγωγή του, παρά έχω προσπαθήσει να ψαρώσω κάποιον με εδάφια της καταβύθισης του Σέβεριν στον απολαυστικό κόσμο του πόνου. Μοιάζει να είναι το ιδανικό «αντίο» που μπορεί να σου πει ένας σινεφίλ με έναν τρόπο που τον εκφράζει περισσότερο.

Αρκετά με του συνειρμικούς προλόγους, ο Πολάνσκι δεν είναι κάνα τσουτσέκι για να μην αναφερθούμε στο πόσο επιτυχημένο comeback έχει κάνει και στο ότι κρατάει ακέραιο το στίγμα του ακόμα και στις τελευταίες του ταινίες. Αν ο Θεός της Σφαγής ήταν επικίνδυνο εγχείρημα λόγω της ιδιότητας που φέρει ως «ταινία δωματίου», η Αφροδίτη… δείχνει να θέλει να πειραματιστεί παραπάνω με τον κίνδυνο, μαζοχιστικά όπως και η υπόθεσή του, μειώνοντας τον αριθμό πρωταγωνιστών σε δύο άτομα.

Πρώτο και κυρίαρχο στοιχείο της ταινίας, η ατμόσφαιρά της.

Ο Τομά, θεατρικός συγγραφέας, έχει βαλτώσει. Δε βρίσκει την ιδανική πρωταγωνίστρια για τη θεατρική διασκευή της Αφροδίτης με τις Γούνες που σκοπεύει να ανεβάσει σύντομα. Άλλη μια αποτυχημένη μέρα οντισιόν φτάνει στο τέλος της, η πόρτα του θεάτρου ξαφνικά ανοίγει και εμφανίζεται η Βάντα, μια ώριμη ηλικιακά ηθοποιός που καθυστέρησε στην οντισιόν της. Μετά κόπων καταφέρνει να πείσει τον Τομά να της δώσει μια ευκαιρία να ανέβει στη σκηνή (αν και δε δείχνει να έχει ελπίδες από τον προηγηθέντα διάλογό τους). Και τότε η Βάντα ξεκινά να παίζει.

Το πηγαίο ταλέντο της που φανερώνεται την ώρα της πρόβας καταλήγει να σαγηνεύει τον Τομά, σε σημείο που οι δυο κοντεύουν να οσμωθούν πλήρως με τους χαρακτήρες που υποδύονται. Η απότομη αυτή αλλαγή της Βάντα από σαχλοκούδουνο άσχετο με το θέατρο σε σκληρή σεξουαλική αφέντρα αρχίζει και ποτίζει το σπόρο της αμφιβολίας. Ποια είναι η Βάντα; Τι θέλει; Πως γνωρίζει τόσο καλά το έργο και τόσες πληροφορίες για τη ζωή του Τομά;

Ο Πολάνσκι δεν είναι κάνα τσουτσέκι για να μην αναφερθούμε στο πόσο επιτυχημένο comeback έχει κάνει και στο ότι κρατάει ακέραιο το στίγμα του.

Πρώτο και κυρίαρχο στοιχείο της ταινίας, η ατμόσφαιρά της. Ένα μισοφωτισμένο θέατρο, η πλήρης ησυχία του, η διακριτική χρήση κομματιών κλασσικής και ρομαντικής μουσικής δημιουργούν ένα υποβλητικό, υπνωτιστικό αποτέλεσμα. Ένα διαρκές συναίσθημα απορίας και μετρημένου σασπένς διαποτίζει τη μιάμιση ώρα που διαρκεί διατηρώντας το ενδιαφέρον ως επί το πλείστον αμείωτο. Και φυσικά υπάρχουν στιγμές αλλόκοσμες, ψυχεδελικά τρομακτικές, με έντονο το μυστικιστικό στοιχείο που δημιουργούν το απαραίτητο δέος, άλλες φορές συνώνυμο της θρησκευτικής σεξουαλικής έλξης και άλλες συνώνυμο του τρόμου.

Οι ερμηνείες των δύο ηθοποιών καταφέρνουν με το παραπάνω να στηρίξουν το σενάριο. ΟΜατιέ Αμαλρίκ ξεδιπλώνει το χαρακτήρα του αργά και σταθερά οδηγώντας τον σε μια παρανοϊκή κορύφωση που αποδεικνύει το ταλέντο του. Την (σχεδόν κυριολεκτικά) παράσταση κλέβει, όμως, η «κυρία Πολάνσκι», η Εμμανουέλ Σενιέ. Μεστή, εωσφορικά σεξουαλική, επιβλητική, δημιουργεί έναν μυστηριακής φύσεως παλμό στα λαγόνια. Η εκφορά της κάθε λέξης από το στόμα της μεθυστική, το υπέροχο σώμα της προκλητικά ημικαλυμμένο δημιουργεί έναν κεκαλυμμένο φόβο στα νωθρά, καιροσκοπικά αρσενικά που τη βλέπουν σαν τρόπαιο, η κατάλληλη επιλογή και ερμηνεία για την πρώτη mistress Βάντα.

Το αρνητικό της ταινίας είναι η χρήση των συνεχών «μέσα-έξω» των χαρακτήρων. Όταν δείχνουν να βυθίζονται στα λογοτεχνικά πρόσωπα που υποδύονται για να επανέλθουν στην «πραγματική ζωή»  και να μας αποκαλύψουν κάποιες πληροφορίες σχετικές με τη πλοκή λειτουργούν καταπληκτικά. Αλλά όταν προσπαθούν να εξετάσουν τις υπάρχουσες ερμηνείες του βιβλίου του Μαζόχ, υπερπληροφορούν σε χαοτικό βαθμό και μειώνουν τις κορυφώσεις. Ευτυχώς, έχουν λόγο ύπαρξης, όπως αποδεικνύεται αργότερα στην ταινία.

Πραγματικά αξιόλογη ταινία, ο Πολάνσκι βεβαιώνει πως δεν πρόκειται περί ενός γέρικου αλόγου που δε λένε να του κάνουν ευθανασία, μα αντιθέτως καταφέρνει να κρατήσει τοχαρακτηριστικό του στυλ ζωντανό 60 χρόνια αργότερα.

[Κείμενο του Φοιβου Κρομμύδα, http://www.popaganda.gr]

Σάββατο 23 Νοεμβρίου 2013, στις 22:00

Η Μαρίζα Ρίζου στο gazARTE

Το Σάββατο 23 Νοεμβρίου το Gazarte γεμίζει jazz και swing ήχους από μια φωνή με τέτοια ένταση και drive που σε συναρπάζει και σε παρασύρει στο τριπ μιας υπέροχης γιορτής. Η Μαρίζα Ρίζου και η επταμελής μπάντα της σ’ ένα μοναδικό σόου με αστείρευτη ενέργεια και feeling μετατρέπουν τη μουσική σε καθαρό ρυθμό, ανάσα, βαθύτερη ικανοποίηση του είναι. Με αυτή τη χαρά που σε μεταφέρει στη φωτεινή και pop πλευρά της τζαζ, η Μαρίζα Ρίζου επιλέγει να τραγουδήσει ό,τι αγαπάει – Aretha Franklin, Frank Sinatra, Nina Simone, Ella Fitzgerald, Michael Buble, μαζί με τα δικά της κομμάτια από το πρώτο της άλμπουμ, «Γλυκό Πρωί».

Η Μαρίζα Ρίζου από το πρώτο της κομμάτι, μας έμαθε πώς χορεύεται η «Μπόσα Νόβα του Ησαΐα» του Φοίβου Δεληβοριά. Ερμήνευσε με τέτοια συμπυκνωμένη δύναμη και θηλυκότητα το «Πόσο Λυπάμαι» που μας καθήλωσε και κατέκτησε τα ραδιόφωνα όλης της χώρας με το «Μια Άλλη Ευτυχία». Μας χάρισε το πιο «Γλυκό Πρωί» της ελληνικής δισκογραφίας και μας απέδειξε ότι η αισιοδοξία είναι μεταδοτική. Ακούς τη μουσική, σιγά σιγά στροβιλίζεσαι στο ρυθμό της και πριν ακόμα το καταλάβεις, χορεύεις.