Ο Συννεφοποιός

—Ο 35χρονος ολλανδός καλλιτέχνης Berndnaut Smilde και τα εφήμερα, αιθέρια έργα που φυλακίζουν λίγο ουρανό μέσα σ’ ένα δωμάτιο—

Το 2010, o Smilde συνέλαβε την ιδέα να δημιουργήσει το «απόλυτο έργο-σύμβολο της απογοήτευσης»: μια αιθέρια, σχεδόν καρτουνίστικη, φαντασία: «να μπεις μέσα σ’ ένα ωραίο μουσειακό χώρο και να μη σε περιμένει τίποτε άλλο εκτός από ένα σύννεφο». Συνεπαρμένος από αυτήν, υλοποίησε το πρώτο του μεγάλης κλίμακας Nimbus το 2012, σε ένα μετασκευασμένο μοναστήρι στην πόλη Hoorn στην βόρεια Ολλανδία. Μια τοπική εφημερίδα το τράβηξε σε video, το video έγινε viral και μέσα σε λίγους μήνες ο Smilde έλαβε ένα e-mail από τον Charles Saatchi με το οποίο του ζητούσαν να στείλει μια φωτογραφία του installation για να συμπεριληφθεί στη φωτογραφική έκθεση της γκαλερί Saatchi. Από τότε 17 προσεκτικά επιλεγμένοι χώροι ανά τον κόσμο, από το Σαν Φρανσίσκο ώς την Ιστανμπούλ, έχουν φιλοξενήσει ένα Nimbus, και καθένα από αυτά απαθανατίστηκε από τον καλλιτέχνη για τη δημιουργία μιας σειράς φωτογραφιών. Το πιο πρόσφατο επίγειο σύννεφο του Smilde δημιουργήθηκε σε ιστορική έπαυλη στο Portland Place του Λονδίνου και αποτέλεσε τον προπομπό της πρώτης προσωπικής του έκθεσης στο Λονδίνο η οποία ξεκινά σε λίγες μέρες, στις 11 Απριλίου, στην γκαλερί Ronchini.

Στις φωτογραφίες τα Σύννεφα του Smilde μοιάζουν με ουράνιες δημιουργίες, στην πραγματικότητα, όμως, η μέθοδος με την οποία τα φτιάχνει απαιτεί μια σειρά από πεζά και αλλόκοτα «εργαλεία» όπως ζώνες καθίσματος οι οποίες συγκρατούν στον αέρα δυο μηχανές καπνού που τις νοικιάζει από θίασους και ανεμιστήρες κολλημένους πάνω σε τρίποδα. «Πολλοί πιστεύουν πως η διαδικασία απαιτεί υψηλή τεχνολογία. Αλλά η αλήθεια είναι πως δουλεύω με οτιδήποτε για να υλοποιήσω αυτή την ιδέα». Η εργαλειοθήκη του περιέχει όλα όσα του χρειάζονται για να ρυθμίσει την ποσότητα του καπνού, το νερό, τον αέρα, τα ρεύματα μεταφοράς της θερμότητας και το φως.

Συνήθως ο Smilde χρειάζεται μερικές μέρες για να στήσει, να δημιουργήσει, δηλαδή, τις κατάλληλες συνθήκες σε έναν χώρο. Αν το περιβάλλον δεν είναι αρκετά υγρό, το σύννεφό του θα διαλυθεί γρήγορα, γιαυτό και βρέχει το πάτωμα και ψεκάζει τον χώρο με νερό ώστε τα μόρια του καπνού να «κολλήσουν». Κατόπιν κλείνει τους ανεμιστήρες και ανοιγοκλείνει με τηλεχειριστήριο τις μηχανές του καπνού. Και… πουφ! Όταν όλα έχουν λειτουργήσει σωστά, για λίγα συναρπαστικά δευτερόλεπτα, ένα ντελικάτο σύννεφο αιωρείται στον χώρο όπως εκείνα που συναντάει κανείς κοντά σε μια βουνοκορφή. Όσο πιο συμπαγές είναι, τόσο περισσότερο διαρκεί πριν αρχίσει να σβήνει, όμως ο Smilde έχει συμβιβαστεί με την ιδέα πως «το τέλειο σύννεφο είναι δυσεύρετο».

BerndnautSmilde4

Ένα μοτίβο που διατρέχει τη δουλειά του είναι η αλληλεπίδραση με την αρχιτεκτονική των χώρων και το πώς αυτή πλαισιώνει τα αντικείμενα εντός τους. Μ’ αυτή την έννοια, το κάθε Σύννεφο έχει διαφορετικό νόημα ανάλογα με τον χώρο όπου το δημιουργεί. Και ποιο είναι αυτό κατά τον Smilde; «Για μένα το σύννεφο είναι ένα σύμβολο. Για άλλους είναι σύμβολο γεωγραφικό, για άλλους θρησκευτικό. Μερικοί λένε πως [η δουλειά μου] έχει σχέση με τον Σουρεαλισμό η με τον Μινιμαλισμό… Στην πραγματικότητα είναι απλά ένας καμβάς για να προβάλλεις ιδέες».

nimbus2

Nimbus-Minerva-20x30_72

nimbus-cukurcuma2-webgroot

Nimbus_Sankt-Peter_2863272b

cumulusklein

Berndnaut-Smilde1

berndnaut-smilde-6

120620-Berndnaut-Smilde

 

Berndnaut-Smilde-Nimbus-Bonnefanten-ed.-2013-Digital-C-type-print-on-aluminium-20-x-28-cm-edition-of-30-+-2-AP-photo-cassander-Eeftinck-Schattenkerk-975x700

Berndnaut Smilde: Antipode – Ronchini Gallery, London W1, από τις 11 Απριλίου ώς τις 14 Ιουνίου 2014.

Βασισμένο σε άρθρο της Florence Waters για την Telegraph. Απόδοση για το dim/art: Μαρία Τσάκος

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Εικαστικά

Το dim/art στο facebook
Το dim/art στο facebook

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.