Λευτεριά στο #hashtag

─ της Μαρίας Τσάκος ─

Τον Μάρτιο του 2008 το Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας ανέβασε στο ίντερνετ μία λίστα 65 σελίδων που περιείχε τις 500 αγγλικές λέξεις που είχαν παρεισφρήσει στη γαλλική γλώσσα καθώς και τους αντίστοιχους γαλλικούς νεολογισμούς που οφείλουν να χρησιμοποιούνται αντ’ αυτών. Η λίστα αυτή ήταν αποτέλεσμα της σκληρής προσπάθειας που κατέβαλε η Γαλλική Επιτροπή για την Ορολογία και τους Νεολογισμούς («French Commission for Terminology and Neologisms»), στην οποία η γαλλική κυβέρνηση εμπιστεύθηκε την «ιερή» αποστολή της διάσωσης της γαλλικής γλωσσας από την επέλαση των αγγλικών λέξεων και όρων στην καθομιλουμένη.

Η λίστα αυτή ανανεώνεται διαρκώς αλλά ο αγώνας της Γαλλικής Ακαδημίας, (του περίφημου θεματοφύλακα της γαλλικής γλώσσας που ιδρύθηκε το 1635 από τον καρδινάλιο Ρισελιέ και εχει τεθεί επικεφαλής της εκστρατείας), δε δείχνει να δικαιώνεται παρότι σχετικός νόμος, ─ ο νόμος «Τουμπόν» που απαγόρευσε τη χρήση αγγλικών όρων στα επίσημα κρατικά έγγραφα, στις τάξεις των σχολείων και στον Τύπο ─, έχει θεσπιστεί από το 1994. (Σημειωτέον, ο ίδιος νόμος επιβάλει το μέτρο τουλάχιστον το 40% των τραγουδιών που μεταδίδει ένα τηλεοπτικό ή ραδιοφωνικό κανάλι να είναι γαλλικά). Και σα να μην έφταναν οι υπόλοιπες αντικειμενικές δυσκολίες που έχουν να αντιμετωπίσουν οι γαλλικές αρχές στο έργο τους, ήρθε και η ευρεία χρήση του διαδικτύου και των σόσιαλ μίντια να προσθέσει ένα σωρό όρους για τους οποίους έπρεπε να βρουν μετάφραση. Και το κυριότερο: να την επιβάλλουν στους τελικούς χρήστες.

Το «email» έγινε «couriel», το «blog» έγινε «bloc-notes» και το «podcast» «diffusion pour baladeur». Το 2011 η Επιτροπή εξήγγηλε επισήμως πως η χρήση των λέξεων «Facebook» και «Twitter» από τα ΜΜΕ επιτρέπεται μόνο όταν είναι εκ των πραγμάτων αδύνατον να αποφευχθεί, ενώ μόλις τον περασμένο Ιανουάριο έβαλε στο στόχαστρο και τη λέξη «hashtag»: Οποιαδήποτε σχετική αναφορά σε επίσημα έγγραφα και στα μέσα ενημέρωσης, θα πρέπει να γίνεται με τον αντίστοιχο γαλλικό όρο: «mot-dièse» (ο οποίος παρεμπιπτόντως δεν μπορεί ο ίδιος να χρησιμοποιηθεί ως hashtag γιατί περιέχει παύλα).

mot-diese
Σχόλια των Γάλλων χρηστών του twitter για το «mot-dièse»

Το τελευταίο επεισόδιο στο σήριαλ αυτό εκτυλίσσεται σήμερα που έρχεται σε συζήτηση στο γαλλικό κοινοβούλιο νομοσχέδιο που επιχειρεί την τροποποίηση του νόμου Τουμπόν έτσι ώστε να επιτρέπεται στα γαλλικά πανεπιστήμια να εντάξουν στον κύκλο σπουδών τους και αγγλόφωνα μαθήματα. Η «Libération», σε μία κίνηση που εξέπληξε το αναγνωστικό της κοινό (και άφησε στο σκοτάδι όσους ανάμεσά τους δεν γνωρίζουν αγγλικά), κυκλοφόρησε χτες με ολόκληρο το πρωτοσέλιδό της γραμμένο στη γλώσσα του Σέξπηρ. Το εν λόγω νομοσχέδιο που η «Liberation» στηρίζει με αυτό τον παραστατικό τρόπο, κατατίθεται από τη Γαλλίδα υπουργό παιδείας, Geneviève Fioraso, με σκοπιμότητα να διευκολυνθεί η προσέλκυση ξενόγλωσσων φοιτητών στα γαλλικά πανεπιστήμια. Συναντά, παραταύτα, αντίσταση από σωματεία εκπαιδευτικών οι οποίοι εξήγγηλαν απεργία σε διαμαρτυρία, επικαλούμενοι το σκεπτικό ότι ο νομος θα έχει ως αποτέλεσμα την μετατροπή των γαλλικών σε «νεκρή γλώσσα». (Το πιο πιθανό είναι, βέβαια, ότι φοβούνται πως θα αναγκαστούν να μάθουν και οι ίδιοι αγγλικά).

Σε κάθε περίπτωση, οι Γάλλοι νομοθέτες δείχνουν να ξεχνούν το πιο προφανές: Μια γλώσσα έχει δική της δυναμική, είναι κάτι ζωντανό που εξελίσσεται, ειδικά μέσα σε ένα περιβάλλον διαδικτυακής –και όχι μόνο– παγκοσμιοποίησης. Όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα μέσα στο κοινοβούλιο, στα κλαδιά του γαλλικού Twitter ήδη κελαϊδούν αγγλόφωνα πουλιά.

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Internet/social media < Κάτι αλήθεια συμβαίνει εδώ

Το dim/art στο facebook
Το dim/art στο facebook

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.