Μία φορά δεν αρκεί;

—του Ηλία Μαγκλίνη—

Σε κάποιο βιβλίο είχε εντοπίσει μια παροιμία, υποτίθεται γερμανική: «Μία φορά δεν αρκεί. Μία φορά είναι τίποτα». Ο κύριος Γκρι μού την έστειλε με γραπτό μήνυμα στο κινητό δίχως διευκρίνιση. Η αφορμή για να ανατρέξει εκ νέου σε αυτή ήταν μια ταινία του ανεξάρτητου αμερικανικού σινεμά, με τον τίτλο «Another Earth» («Μια άλλη Γη»).

Η ιστορία είναι αυτή: στον ουρανό εμφανίζεται μία ακόμα Γη, μια μυστηριώδης ρεπλίκα του δικού μας, γαλάζιου πλανήτη και του δορυφόρου του. Όταν η «Γη Νο 1» επικοινωνεί με τη «Γη Νο 2», διαπιστώνεται ότι η δεύτερη Γη κατοικείται από εμάς τους ίδιους. «Εκεί πάνω» ζει ένα δικό μας ομοίωμα, ένας δεύτερος εαυτός, η δεύτερη ζωή μας. Μια κοπέλα, η Ρόντα, η οποία σε μια στιγμή εγκληματικής ανευθυνότητας καταστρέφει μια οικογένεια, αναρωτιέται αν στη «Γη Νο 2» η δεύτερη Ρόντα είναι καλύτερος άνθρωπος από εκείνη. Αν οι επιλογές της είναι διαφορετικές. Αν είναι πιο ευτυχισμένη. Είναι;

«Εξαιρετική σύλληψη, αποτυχημένη εκτέλεση», ήταν η κριτική του κυρίου Γκρι. «Το εύρημα της “δεύτερης Γης” ο σκηνοθέτης το αφήνει να πάει χαμένο, προτάσσοντας ένα κοινότοπο λαβ στόρι ανάμεσα στη Ρόντα και στον άνδρα τον οποίο κατέστρεψε άθελά της. Ουσιαστικά η ταινία αρχίζει με το τελευταίο της πλάνο. Αποτυχία, αλλά δεν πειράζει». Αυτό το «δεν πειράζει» είναι κλασικός κύριος Γκρι. Μια ταινία, ένα βιβλίο, μια μουσική μπορεί να είναι απλώς μια αφορμή.

«Φαίνεται ότι αυτή η ιδέα ότι υπάρχει μια δεύτερη Γη, η οποία μάλιστα βρίσκεται στην άλλη πλευρά του Ηλίου και γι’ αυτό δεν μπορούμε να τη δούμε, απασχολεί τον άνθρωπο από παλιά», μου είπε ο κύριος Γκρι, ο οποίος μνημόνευσε στη συνέχεια τον προσωκρατικό φιλόσοφο Φιλόλαο. Η λέξη-κλειδί εδώ είναι «Αντίχθων»: ένα ουράνιο σώμα που ο Φιλόλαος θεωρούσε πως έχει μάζα ίση με αυτή της Γης, εξισορροπώντας έτσι το κέντρο ισορροπίας του σύμπαντος. Οχι μονάχα ο Φιλόλαος μα και οι πυθαγόρειοι φιλόσοφοι πίστευαν ότι ο Αντίχθων βρίσκεται σε θέση αντίθετη από τη Γη ως προς την εστία του σύμπαντος (το λεγόμενο Κεντρικόν Πυρ) με αποτέλεσμα να μην είναι ορατός.

Με αυτά και με αυτά, ο κύριος Γκρι έφτασε στις σύγχρονες θεωρίες της κβαντοφυσικής και των παράλληλων συμπάντων. «Ισως αυτή η συζήτηση που κάνουμε τώρα εμείς οι δύο, να συμβαίνει άπειρες φορές σε πανομοιότυπα σύμπαντα», είπε με μιαν έξαρση στη φωνή του. «Π.χ., καθόμαστε να φάμε σε ένα εστιατόριο και βρίσκεσαι μπροστά σε ένα δίλημμα: να φάω κρέας ή ψάρι; Επιλέγεις ψάρι, αλλά ο άλλος σου εαυτός σε ένα παράλληλο σύμπαν επιλέγει κρέας. Ή δεν είναι εκεί καν για να επιλέξει, διότι μια παλαιότερη επιλογή του, αυτή που δεν ακολούθησες εσύ, τον οδήγησε κάπου αλλού ή, ακόμα ακόμα, του στοίχισε τη ζωή. Σε ένα άλλο, παράλληλο, σύμπαν μπορεί να έχεις ήδη πεθάνει». Ή να μη χώρισες ποτέ και να έχεις τώρα παιδιά με τη γυναίκα που δεν άντεχες να ζεις άλλο μαζί της ή να κάνεις μια εντελώς άλλη δουλειά από αυτή που κάνεις σε αυτό το σύμπαν ή να επέλεξες να ζήσεις σαν ερημίτης σε κάποιο νησί του συμπλέγματος των Μαριαννών στον κεντρικό Ειρηνικό ή, ή, ή…

Οι πιθανότητες, οι εκδοχές είναι άπειρες, αλλά εσύ μοιάζεις αιχμάλωτος σε μία και μόνο. «Ευτυχώς που τα παράλληλα σύμπαντα, αν υπάρχουν, δεν μπορούν να έρθουν σε επαφή μεταξύ τους», πρόσθεσε. «Για φαντάσου να έβλεπες μπροστά σου τον εαυτό σου. Θα τσακωνόσαστε ως προς το ποιος είναι ο “νούμερο ένα” και ποιος η ρεπλίκα. Τη στιγμή που ίσως και οι δύο να είστε ρεπλίκες. Ή όλοι μας να είμαστε ρεπλίκες σε ένα τέτοιο πολυ-σύμπαν, του οποίου όμως εμείς γνωρίζουμε μία και μόνον εκδοχή».

Αφού είδα μόνος την ταινία, βγήκα στο μπαλκόνι μου και κοίταξα τον νυχτερινό ουρανό. Τα φώτα της πόλης δεν μου επέτρεπαν να δω άστρα. Θα μπορούσα και να μελαγχολήσω. Και όμως, αυτή η αίσθηση: δεν υπήρχε τίποτα προς αναίρεση. Καμία επιλογή να ακυρωθεί. Μία φορά μπορεί όντως να μην αρκεί, αλλά αυτή η μία φορά είναι τα πάντα.

Πηγή: Η Καθημερινή

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Copy-paste

Το dim/art στο facebook
Το dim/art στο facebook

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.