Neo-cons στα σφαιριστήρια

—του Γιάννη Μπαλαμπανίδη για τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα—

Το πνεύμα μιας ολόκληρης εποχής, η δομή της αίσθησης των πραγμάτων, μπορεί συχνά να κρύβεται σε πράγματα φαινομενικά ασήμαντα, σε μικρές λεπτομέρειες, όπως ο διάβολος στη γνωστή γαλλική παροιμία. Στη μικρή μας χώρα, που ατενίζει πλέον αισιόδοξα το μέλλον έχοντας βγει στις αγορές και χαράζοντας τις γραμμές ενός μεταμνημονιακού εθνικού σχεδίου, μπορεί κανείς να συλλέξει ψηφίδες μιας νεο-συντηρητικής στάσης που αναδύεται απειλητικά, υπενθυμίζοντάς μας ότι υπάρχουν κι άλλα πράγματα στον ουρανό και στη γη πέρα από τα μνημόνια και τα αντι-μνημόνια.

Μια τέτοια ψηφίδα μπορούσε κανείς να βρει, για παράδειγμα, στο Βήμα της Κυριακής του Πάσχα, 20 Απριλίου του σωτηρίου έτους 2014, στην προτελευταία σελίδα, στις στήλες με τα παραπολιτικά. Εκεί, ο προσεκτικός αναγνώστης της καλής εφημερίδας ενημερωνόταν για τις νεότερες μεταρρυθμιστικές προθέσεις του Υπουργείου Παιδείας, δηλαδή την επιμήκυνση του σχολικού έτους διά της καταργήσεως ορισμένων αργιών. Κατά την εξέταση των υποψηφίων προς κατάργηση αργιών, η ηγεσία του Υπουργείου σκόνταψε στη σχολική γιορτή των Τριών Ιεραρχών. Περιττή μεν η εορτή, πνευματικού χαρακτήρα ωστόσο, έτσι που το Υπουργείο αναζήτησε, και βρήκε, τη χρυσή τομή: να διατηρηθεί η γιορτή των Τριών Ιεραρχών αλλά να εορτάζεται εντός του σχολείου.

Το σκεπτικό πίσω από τον ιδιοφυή συμβιβασμό καταγράφεται στο παραπολιτικό ειδησάριο με τα λόγια του ίδιου του Υπουργού της Παιδείας: «Αντί να αφήνουμε τους μαθητές έξω και να πηγαίνουν στα μπιλιάρδα, θα τους ζητούμε να έρχονται στο σχολείο και να διδάσκονται πνευματικά θέματα». Πράγματι, λίγες μέρες αργότερα, το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής ανέλαβε να υλοποιήσει τις ιδέες της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου. Εισηγήθηκε, ανάμεσα σε άλλες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις (έναρξη μαθημάτων νωρίτερα το Σεπτέμβρη και λήξη αργότερα το καλοκαίρι), να καταργηθεί η αργία των Τριών Ιεραρχών στις 30 Ιανουαρίου και την ημέρα εκείνη να γίνεται εκκλησιασμός των μαθητών και κατόπιν «δραστηριότητες σχετικές με την προσφορά των Τριών Ιεραρχών», εντός σχολείου και μακριά από μπιλιάρδα.

Εάν ο εν λόγω αναγνώστης ήταν κακεντρεχής, θα έμπαινε στον πειρασμό να φανταστεί την εν λόγω πρωτοβουλία ενταγμένη σε ένα συνολικότερο πλάνο του Υπουργείου για την αναστροφή της τάσης άμβλυνσης των ηθών της μαθητιώσας νεολαίας, με δράσεις αντιμετώπισης κινδύνων όπως ο τεντυμποϊσμός ή οι ελευθεριάζουσες νεαρές κοπέλες που συνηθίζουν να φορούν κοντές μαύρες κάλτσες. Εάν απλώς ήταν ένας πολίτης με μεταρρυθμιστικές ανησυχίες και στοιχειωδώς προοδευτικές ευαισθησίες, θα έκλεινε την εφημερίδα προβληματισμένος. Διότι, ανεξάρτητα αν πιστεύει κανείς ότι το Μνημόνιο ήταν μια κοινωνική καταστροφή ή ένα εξυγιαντικό σοκ, είναι γεγονός ότι καθώς –και στο βαθμό που– η καθαυτό μνημονιακή περίοδος πλησιάζει προς ένα κάποιο τέλος, αυτό που μένει πίσω είναι μια χώρα που πρέπει τώρα να μαζέψει τα κομμάτια της, να ανασυγκροτηθεί όχι μόνο οικονομικά αλλά συνολικά. Όπως και να ονομάσουμε αυτή τη «μεταμνημονιακή ανασυγκρότηση», στο έδαφός της θα παιχθούν όλα τα θεσμικά, πολιτισμικά, αξιακά στοιχήματα που θα καθορίσουν την πορεία της ελληνικής κοινωνίας για τις επόμενες δεκαετίες.

Στο πλαίσιο αυτής της ανασυγκρότησης θα αναδυθούν διαιρέσεις και διακυβεύματα εξίσου σκληρά με το μνημόνιο-αντιμνημόνιο. Ιδίως για όσους και όσες όλα αυτά τα χρόνια προσπάθησαν να μην εγκλωβιστούν στις ευκολίες του μνημονιακού ή του αντιμνημονιακού λόγου, μοιάζει κρίσιμο να μην αφεθεί η όποια ανασυγκρότηση να συντελεστεί υπό την ηγεμονία ενός πνεύματος που παθαίνει ηθικό πανικό καθώς φαντάζεται τους μαθητές να ρεμπελιάζουν στα μπιλιάρδα και στα σφαιριστήρια. Με άλλα λόγια, να μη σημάνει η ανασυγκρότηση την υπέρβαση της Μεταπολίτευσης με νεο-συντηρητικό πρόσημο. Άλλωστε, μπορεί η επιτρεπτικότητα και το χάιδεμα των νέων να μην είναι η καλύτερη παιδαγωγική μέθοδος, από την άλλη όμως συνεχίζει να είναι προτιμότερος ένας 16άρης που ενίοτε κάνει κοπάνα και «μας γαμεί τα λύκεια» από έναν άλλο που εκκλησιάζεται υποχρεωτικώς.

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από τη στήλη Παροράματα και ημαρτημένα