Ρετρό #92 — Η χαμένη άνοιξη της Πράγας

Stefan Tyszko

Πράγα, 21 Αυγούστου 1968, φωτό: Stefan Tyszko. Όταν τα τεθωρακισμένα από την Ε.Σ.Σ.Δ., την Πολωνία, τη Βουλγαρία, την Ουγγαρία και την Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας εισέβαλαν στην Τσεχοσλοβακία για να «αποτρέψουν φασιστικό πραξικόπημα», ο Αλεξάντερ Ντούμπτσεκ, Γενικός Γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος της Τσεχοσλοβακίας και ηγέτης του ανανεωτικού κινήματος εκδημοκρατισμού που έμεινε στην ιστορία ως «άνοιξη της Πράγας», κάλεσε τον λαό να μην αντισταθεί. Όντως, δεν υπήρξε συντεταγμένη αντίσταση στην εισβολή, παρά μόνον αυθόρμητες ανοργάνωτες ενέργειες. Μία από τις μη βίαιες αντιδράσεις των Τσέχων ήταν η καταστροφή των πινακίδων με τα ονόματα πόλεων και χωριών, έτσι ώστε οι οδηγοί των τεθωρακισμένων να μην ξέρουν πού να πάνε. Οι μόνες πινακίδες που έμειναν απείραχτες ήταν εκείνες που έδειχναν τον δρόμο για τη Μόσχα. Σε αντίθεση με την εισβολή στην Ουγγαρία (1956), η οποία κατέστειλε μια εθνική επανάσταση εναντίον του καθεστώτος, επιβεβαιώνοντας κυνικά το γεγονός ότι η σοβιετική κυριαρχία στην Ανατολική Ευρώπη αποτελούσε τη νέα μορφή του πατροπαράδοτου ρωσικού ιμπεριαλισμού, η εισβολή στην Τσεχοσλοβακία το 1968 στρεφόταν εναντίον των Τσεχοσλοβάκων κομμουνιστών και μιας ντόπιας εκδοχής του σοσιαλισμού που θεωρήθηκε «λανθασμένη» και, ως εκ τούτου, επικίνδυνη. Ειρωνική λεπτομέρεια, η συμμετοχή τεθωρακισμένων από την Ανατολική Γερμανία και από την Ουγγαρία, από τις χώρες όπου τα σοβιετικά τανκς είχαν εισβάλει για να καταστείλουν εξεγέρσεις το 1953 και το 1956 αντίστοιχα.

H σοβιετική εισβολή και το τέλος της «Άνοιξης της Πράγας» έχουν καταγραφεί με αριστουργηματικό τρόπο από τον φωτογράφο Josef Koudelka. Η φωτογραφία των κατεστραμμένων πινακίδων είναι του Stefan Tyszko: 23 χρόνων τότε και ήδη θρασύς και ατρόμητος φωτορεπόρτερ, ο Tyszko αξιοποίησε την πολωνική του καταγωγή για να μπει στην πόλη και να καταγράψει λεπτό προς λεπτό την εισβολή. Τον επόμενο χρόνο σκοτώθηκε σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα στο Έσσεξ, όπου ζούσε με την οικογένειά του.

—Επιλογή φωτογραφίας / κείμενο: Γιώργος Τσακνιάς—

Ο φωτογράφος ως σιωπηλός μάρτυρας της ιστορίας. Φωτογραφίες —αστείες, περίεργες, σπάνιες, νοσταλγικές— που αποκαλύπτουν ή υπενθυμίζουν πώς ήταν κάποτε ο κόσμος. Κάθε Τρίτη και Παρασκευή στο dim/art.

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Vintage

Το dim/art στο facebook

Το dim/art στο twitter

instagram-logo

img_logo_bluebg_2x

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s