Ρετρό #121 — Υπηρεσία αφυπνίσεως

knocker up

Λονδίνο, Μπρέντον στριτ, αρχές 20ού αιώνα: Μια από τις πρώτες ανάγκες που προέκυψαν με τη βιομηχανική επανάσταση ήταν να βρεθεί τρόπος να ξυπνάνε οι εργάτες για να πάνε στη δουλειά εγκαίρως. Ξυπνητήρια δεν υπήρχαν ακόμα και κόκορες δεν υπήρχαν πια — δηλαδή υπήρχαν, όχι όμως στις εργατικές συνοικίες. Έτσι, προέκυψε στην Αγγλία και στην Ιρλανδία το επάγγελμα του «ξυπνητή» ή «αφυπνιστή» (knocker-up ή knocker-upper, στα αγγλικά)· μια σύντομη περιγραφή του, βρίσκουμε στις Μεγάλες προσδοκίες του Ντίκενς (1860-61). Κατά κανόνα, τη δουλειά αυτή έκαναν ηλικιωμένοι, κυρίως άντρες αλλά και γυναίκες, και πληρώνονταν λίγες πένες τη βδομάδα. Οι πελάτες είχαν κάνει από πριν μια σταθερή συνεννόηση ή έγραφαν την επιθυμητή ώρα αφύπνισης σε ένα χαρτί στο παράθυρο. Οι μεγάλες βιομηχανίες συνήθως πλήρωναν οι ίδιες τους knocker-ups ώστε να είναι σίγουρες ότι θα ξυπνήσουν οι εργάτες τους. Ενίοτε βοηθούσαν οι αστυνομικοί, στην πρωινή τους περιπολία. Οι knocker-ups χτυπούσαν τις πόρτες με ένα ραβδί, που ήταν αρκετά μακρύ ώστε να φτάνει και στα παράθυρα του πρώτου ορόφου, και δεν πήγαιναν στο επόμενο σπίτι αν δεν σιγουρεύονταν ότι οι ένοικοι του προηγούμενου σηκώθηκαν. Η συγκεκριμένη κυρία, η Μαίρη Σμιθ, ήταν η knocker-up της οδού Μπρέντον στο Λονδίνο. Πληρωνόταν έξι πένες τη βδομάδα ανά σπίτι και χρησιμοποιούσε το ευφυές σύστημα του φυσοκάλαμου, με το οποίο έριχνε μπιζέλια στα ψηλά παράθυρα (δεν είναι γνωστό αν το επινόησε η ίδια ή το χρησιμοποιούσαν και άλλοι συνάδελφοί της). Το επάγγελμα του knocker-up άνθισε στη διάρκεια του 19ου αιώνα και άρχισε να φθίνει στον 20ό, αν και σε ορισμένες βιομηχανικές πόλεις, όπως το Μάντσεστερ, το συναντούσες μέχρι και στη δεκαετία του ’50. Η φωτογραφία προέρχεται από το βιβλίο του Philip Davies Lost London: 1870-1945.

—Επιλογή φωτογραφίας / κείμενο: Γιώργος Τσακνιάς—

Ο φωτογράφος ως σιωπηλός μάρτυρας της ιστορίας. Φωτογραφίες —αστείες, περίεργες, σπάνιες, νοσταλγικές— που αποκαλύπτουν ή υπενθυμίζουν πώς ήταν κάποτε ο κόσμος. Κάθε Τρίτη στο dim/art.

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Vintage

Το dim/art στο facebook

2 comments

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.