Home

12957252_10153732583613702_353898372_nΑυτό δεν είναι τραγούδι #654
Dj της ημέρας, η Βυζαντία Πυριόχου Γκυ

Συναντώ την τελευταία μου φορά στο νησί, μέσα σε φαρμακείο, την Ομορφιά του Κόσμου. Τη λέγαμε έτσι με τις φίλες μου όταν ήμασταν στο Λύκειο. Δεν ήταν όμορφη. Ήταν από τα ασχημότερα κορίτσια που έχω δει ποτέ μου. Ας την πούμε Έφη. Η Έφη, λοιπόν. Η Ομορφιά του Κόσμου. Είναι στο φαρμακείο, γύρω στα τριάντα κιλά παχύτερη από ό,τι τη θυμάμαι, κάθεται σε μια καρέκλα και γκρινιάζει. Θέλει να της δώσουν φάρμακα δωρεάν. Είναι δύο χρόνια μόλις μεγαλύτερή μου. Δεν είναι χαζή. Λέω στη μητέρα μου, που είναι μαζί, κοίτα, η Ομορφιά του Κόσμου, χρόνια έχω να τη δω. Η μητέρα μου με κοιτάει αποδοκιμαστικά. Δε ντρέπεσαι, σα να λέει. Ντρέπομαι λίγο. Η Ομορφιά του Κόσμου αγκομαχάει, τρίβει το πρησμένο πόδι της. «Φάρμακα», λέει στη φαρμακοποιό. «Δώσε μου φάρμακα». Σου έδωσα την περασμένη βδομάδα, λέει η φαρμακοποιός που πασχίζει να εξυπηρετήσει τον κόσμο, ενώ η Ομορφιά του Κόσμου φωνάζει διαπεραστικά. «Να μου δώσεις κι άλλα! δεν έχω λεφτά και ο μαλακισμένος ο γιατρός δε μου γράφει. Θα σε πληρώσω, περιμένω λεφτά από μια δουλειά».

Βγαίνουμε από το φαρμακείο. Η μητέρα μου με μαλώνει. «Ντροπή σου, να κοροϊδεύεις την κοπέλα». Και τότε μόλις συνειδητοποιώ πώς φαίνεται. Να λέω μια πανάσχημη, άρρωστη και φτωχή κοπέλα «η Ομορφιά του Κόσμου».
Κι όμως, δεν είμαι κακιά. Ούτε φταίει η σκληρότητα της εφηβείας που τη φωνάζαμε έτσι. Και ποτέ δεν ασχολιόμουν με το ποιος ήταν όμορφος και ποιος όχι, σας διαβεβαιώ.

Συνειδητοποίησα λοιπόν αίφνης αυτήν την παράξενη μορφή ρατσισμού. Την ξέρεις την κοπέλα; ρωτάω τη μητέρα μου. «Όχι», παραδέχεται. Τότε, πώς με επικρίνεις; Είσαι ρατσίστρια απέναντί της: της δίνεις ελαφρυντικά επειδή είναι τόσο άσχημη. Τείνουμε αυτομάτως να κρίνουμε τους ανθρώπους με βάση ένα αλτρουιστικό κίνητρο (που όμως είναι αίσθηση ανωτερότητας): αφού είναι τόσο άσχημος, δεν μπορεί να είναι κακός, κι αν είναι κακός, είναι επειδή είναι δυστυχισμένος, οπότε δικαιολογείται. Ένας όμορφος δε δικαιούται να είναι κακός, αν είναι κακός, τον κατηγορούμε και τον βρίζουμε, πώς τολμάει να είναι δυστυχισμένος; αφού είναι τόσο όμορφος. Κι αφού είναι τόσο όμορφος, θα είναι και υγιής. Πρωτόγονες σκέψεις.

Η Έφη-Ομορφιά του Κόσμου με έκανε να υποφέρω στην εφηβεία. Δεν είναι φτωχή, έχει μια κανονικότατη οικογένεια που μάλιστα της φέρθηκε μια χαρά. Η μητέρα της ήταν φίλη με τη μητέρα ενός φίλου, που μας την φόρτωσε «γιατί η καημένη η Έφη δεν έχει φίλους». Τα κορίτσια την άφηναν να δανείζεται τα πράγματά τους, τα οποία δεν επέστρεφε. Τα αγόρια δεχόταν να τους την πέφτει αγρίως, πολλές φορές χουφτώνοντάς τα, γιατί τα κορίτσια τους «τι να ζηλέψουν» και οι ίδιοι τη λυπόντουσαν. Εγώ συγκεκριμένα, ο τύπος με το σύνδρομο του «λευκού ιππότη», προσπαθούσα να προσεγγίσω την πιο ανθρώπινη πλευρά της, να της συζητήσω τι της άρεσε, να μου μιλήσει, να γελάσει. Άδικος κόπος. Όσο γινόταν μέρος μιας παρέας ανθρώπων τόσο αναπόφευκτα έπεφτε σε συγκρίσεις (στο μυαλό της) όπου έχανε. Είτε της φερόσουν όμορφα, είτε άσχημα, είτε με οίκτο, είτε με σεβασμό, για εκείνη ήσουν πάντα «εκείνος ο όμορφος που τα έχει όλα» και σε μισούσε. Άρχισε να λέει κακίες. Να κλαίει στη μάνα της και να λέει πως τη δείραμε και προσπαθήσαμε να τη βιάσουμε. Πήγαινε στα αγόρια κι έλεγε «λυπάμαι πάρα πολύ, η τάδε (κορίτσι σου) είναι φίλη μου, αλλά την είδα να φιλιέται με άλλον». Και στα κορίτσια αντίστοιχα. Μας έβαζε να τσακωνόμαστε μεταξύ μας και πολύ το χαιρόταν, χαμογελούσε με τα στραβά της δόντια, που τώρα βλέπαμε όσο ποτέ άλλοτε ότι είναι στραβά. Περπατούσα στον κεντρικό δρόμο της Ζακύνθου και πεταγόταν η Ομορφιά του Κόσμου από μια γωνία πίσω μου και έφτυνε κατάρες «που να σαπίσουν τα σωθικά σου», «που να σε λιώσει αμάξι», «που να πεθάνεις, σκρόφα». Και μετά την έβλεπα φευγαλέα να τρέχει μακριά με τα στραβά της πόδια, που τώρα έβλεπα όσο ποτέ άλλοτε ότι είναι στραβά. Την πετύχαινα στο δρόμο και πάσχιζα να την χαιρετήσω, κι αυτή μουρμούριζε βρισιές και με κοίταζε με μίσος με τα στραβά της μάτια, που τώρα έβλεπα όσο ποτέ άλλοτε ότι είναι στραβά.

Μερικά χρόνια μετά την πέτυχα σε ένα μαγαζί ως παιδί για τα θελήματα. Μουρμούριζε κακίες στους πελάτες. Πέρναγε δίπλα από τις πελάτισσες και έβριζε μέσα από τα δόντια της «Χοντρή», Άσχημη», «Στραβοκάνα». Την διώξανε. Έκλεβε λεφτά από το ταμείο. Ο κόσμος τη λυπότανε και της έδινε δουλειά περιστασιακά. Πάντα έκλεβε, έβριζε, καταριόταν. Ιδίως όποιον της φερόταν όμορφα.

Όχι, μαμά, λέω στη μαμά μου. Υπάρχουν άσχημοι άνθρωποι τόσο καλόκαρδοι, που η ασχήμια τους διαρκεί στα μάτια μας τα πρώτα μόνο λεπτά. Υπάρχουν άνθρωποι τόσο κακοί, που είτε είναι όμορφοι, είτε άσχημοι, πάντα άσχημοι φαίνονται. Και η ομορφιά και η ασχήμια κρατούν μέχρι να πει ο καθένας μας τα πρώτα του λόγια. Μετά οι εντυπώσεις εξαφανίζονται.

Ομορφιά του Κόσμου, μαμά, τη λέγαμε επειδή ήταν κακιά.
Ας μη ξεγελιόμαστε ότι είμαστε ανώτεροι και μεγαλόψυχοι, ενώ είμαστε απλά αντίστροφοι ρατσιστές. Κανένα ελαφρυντικό στους σκατόψυχους, λυπάμαι. Η ομορφιά ή η ασχήμια είναι καθαρή τύχη. Η ευγένεια όμως είναι ανατροφή και επιλογή.

Ο οίκτος είναι μια πολύ επικίνδυνη μορφή ρατσισμού.

* * *

Κάθε βράδυ, ένας συνεργάτης ή φίλος του dim/art διαλέγει ένα τραγούδι — ή, μάλλον όχι· αυτό δεν είναι τραγούδι, ή δεν είναι μόνο ένα τραγούδι: είναι μια ιστορία για ένα τραγούδι. Στείλτε μας κι εσείς ένα τραγούδι που δεν είναι τραγούδι στο dimartblog@gmail.com.

Εδώ άλλα τραγούδια που δεν είναι τραγούδια

Το dim/art στο facebook

Το dim/art στο twitter

2 thoughts on “Η αλλόκοτη περίπτωση του αντίστροφου ρατσισμού

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s