Η Υψηλή Επιστήμη της Σαχλαμάρας

—της Μαργαρίτας Ζαχαριάδου—

Μπορεί τα Νόμπελ να μας δίνουν κάθε Οκτώβριο την ευκαιρία να τσακωνόμαστε για κάτι ακόμα, εκείνο όμως που μας έχει μέχρι τούδε διαφύγει είναι ο θεσμός των βραβείων Ig-Nobel (στα αγγλικά, ignoble: ποταπός, ελεεινός), που απονέμονται από την επιστημονική κοινότητα κάθε χρόνο τα τελευταία 22 χρόνια, και μάλιστα σε τελετή που λαμβάνει χώρα στο Χάρβαρντ και στο ΜΙΤ.

Τι είναι τα Ig-Nobel; Η επίσημη περιγραφή της αρχικής ιδέας τα λέει όλα: «Τα βραβεία απονέμονται σε ανακαλύψεις και επιτεύγματα που δεν μπορούν —και ούτε πρέπει— να επαναληφθούν ποτέ». Ξεκίνησαν λοιπόν ως ένα καυστικό σχόλιο της επιστημονικής κοινότητας πάνω στις τρέχουσες επιλογές ή κατευθύνσεις της επιστήμης, για να αποκτήσουν σταδιακά έναν αξιέπαινο χαρακτήρα επιστημονικού σουρεαλισμού. Έχουμε επιλέξει μερικές χαρακτηριστικές βραβεύσεις για να καταλάβετε τι εννοούμε:

Ig-Nobel Μαθηματικών 1993, στον Ρόμπερτ Φάιντ, στατιστικολόγο, ο οποίος υπολόγισε με ακρίβεια τις πιθανότητες να είναι ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ αναρχικός (οι πιθανότητες είναι μία στις 710 τρισ. 609 δισ. 175 εκ. 188.282).

Ig-Nobel Ειρήνης 1996, στον Ζακ Σιράκ, για την εκτυφλωτικά λαμπρή του ιδέα να τιμήσει την 50ή επέτειο από το βομβαρδισμό της Χιροσίμα διεξάγοντας πυρηνικές δοκιμές στον Ειρηνικό.

Ig-Nobel Δημόσιας Υγείας 1996 στην Ισλανδή Έλεν Κλάιστ και τον Νορβηγό Χάρολντ Μόι για την πρωτοποριακή τους μελέτη με τίτλο «Η Μετάδοση της Βλενόρροιας Μέσω Φουσκωτής Κούκλας» (ξέρουμε δα πόσο μακριές, πόσο ατέλειωτες είναι οι κρύες νύχτες εκεί στον αρκτικό κύκλο).

Ig-Nobel Λογοτεχνίας 1999 στο Βρετανικό Ινστιτούτο Προδιαγραφών για την εξασέλιδη οδηγία που εξέδωσε σχετικά με το πώς φτιάχνεται ένα σωστό φλιτζάνι τσάι.

Ig-Nobel Φυσικής 2000 στον Άντρε Κονσταντίν Γκάιμ για την ανακάλυψη ενός τρόπου να ανασηκώνεις ζωντανά βατράχια με μαγνήτες. Να σημειωθεί ότι το 2010 ο Γκάιμ κέρδισε και το κανονικό Νόμπελ για την ανακάλυψη του γραφένιου, του πιο λεπτού και ανθεκτικού υλικού στον κόσμο, αλλά αυτό δεν έχει πλάκα.

Ig-Nobel Μηχανικής 2003 στους Σταστ, Μέρφι και Νίκολς για την ανακάλυψη της βασικής αρχής της μηχανικής, ότι «Αν υπάρχουν δύο ή περισσότεροι τρόποι να γίνει κάτι, και ο ένας μπορεί να αποβεί στη συνέχεια καταστροφικός, σίγουρα κάποιος θα επιλέξει αυτόν». Με άλλα λόγια, «αν κάτι μπορεί να πάει στραβά, θα πάει». Πρόκειται για τον γνωστό μας -πιο γνωστό απ’ όσο θα θέλαμε- Νόμο του Μέρφι.

Ig-Nobel Ειρήνης 2005 στους Ριντ και Σίμονς από το πανεπιστήμιο του Νιουκάσλ για την καταγραφή της εγκεφαλικής δραστηριότητας των ακρίδων όταν παρακολουθούν συγκεκριμένα highlights από τον Πόλεμο των Άστρων.

Ig-Nobel Λογοτεχνίας 2011 στον Τζον Πέρι από το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ για τη Θεωρία της Δομημένης Κωλυσιεργίας, σύμφωνα με την οποία, «Για να γίνεις επιτυχημένος, πρέπει πάντα να εργάζεσαι πάνω σε κάτι σημαντικό, χρησιμοποιώντας αυτό ακριβώς ως μέσο για να αποφύγεις να εργαστείς πάνω σε κάτι ακόμα σημαντικότερο».

Ig-Nobel Κτηνιατρικής 2009 στους Ντάγκλας και Ρόλινσον από το πανεπιστήμιο του Νιουκάσλ (Όσοι είστε γονείς, ας το έχετε υπόψη, μπορεί να σας χρειαστεί αν σκοπεύετε να στείλετε τα παιδιά σας έξω για σπουδές) για την έρευνά τους που απέδειξε ότι οι αγελάδες που έχουν όνομα παράγουν περισσότερο γάλα από εκείνες που δεν έχουν (τις λεγόμενες Cows Anonymus).

Τέλος, ειδική μνεία αξίζει στο Ig-Nobel Δημόσιας Υγείας 2009, που απονεμήθηκε στου Μπάνταρ, Λη και Μάριζαν από το Σικάγο για την εφεύρεση του σουτιέν που μπορεί πα-νευ-κο-λα να μετατραπεί σε δύο αντιασφυξιογόνες μάσκες. Νομίζω ότι εδώ έχουμε μια σπουδαία ανακάλυψη αλλά και ένα θαυμάσιο δώρο για όσες διαδηλώνουν συχνά στην Ελλάδα, καθώς δεν εμπίπτει στο νόμο για κατοχή μάσκας ή κουκούλας — και επιπλέον, τώρα με την καινούργια μόδα των γυμνών διαδηλωτών, μπορεί αν φανεί έξτρα χρήσιμο και σε γυναίκες με τις ανάλογες φιλοδοξίες.

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Fun

Το dim/art στο facebook

One comment

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.