Σε αναζήτηση της γλυκιάς ζωής

Ποιος θυμάται την Ανίτα Έκμπεργκ (29.9.1931-11.1.2015);

—της Ελένης Κεχαγιόγλου—

anita-ekberg1-570Η Ανίτα Έκμπεργκ υπήρξε η καλλονή μούσα του Φελίνι —η ταινία που υπήρξε η πρώτη τους κιόλας συνεργασία κέρδισε τον Χρυσό Φοίνικα—, η γυναίκα που γοήτευσε από τον ιδιοκτήτη της Fiat,  Τζιάνι Ανιέλι, μέχρι τον Μαρτσέλο Μαστρογιάνι, τον Έρολ Φλιν και τον Φρανκ Σινάτρα.  Πέθανε πρόπερσι σαν σήμερα, και με την αφορμή, ως συνήθως, πλήθος ήταν τα δημοσιεύματα που την αφορούσαν — αν και φέτος, δύο μόλις χρόνο μετά, ελάχιστοι θυμήθηκαν την επέτειο του θανάτου της. Από τα κείμενα που της αφιερώθηκαν πριν από δύο χρόνια τέτοιες μέρες, λοιπόν, η πληροφορία που είχε κλέψει την προσοχή μου ήταν ότι η σχέση της με την πατρίδα της, τη Σουηδία, υπήρξε προβληματική: δεν πρωταγωνίστησε ποτέ σε σουηδική ταινία ούτε άντεχε τους σουηδούς δημοσιογράφους οι οποίοι, με τη σειρά τους, δεν έχαναν την ευκαιρία να στάξουν δηλητήριο γιατί η Έκμπεργκ είχε εγκαταλείψει τη χώρα.

Γεννήθηκε στην καρδιά του μεσοπολέμου, το 1931, 29 Σεπτεμβρίου, στην τρίτη σε πληθυσμό πόλη της Σουηδίας, το Μάλμε που γειτονεύει με την Κοπεγχάγη (και —η άχρηστη πληροφορία— το 2013 διοργάνωσε τη Eurovision). Στη βιομηχανική αυτή πόλη, γεννήθηκε η Ανίτα: ήταν το έκτο παιδί μιας οκταμελούς οικογένειας. Η μητέρα της θεώρησε την ομορφιά της κόρης της διαβατήριο για μια καλύτερη ζωή (πόσο κοινή, διαχρονικά, ιστορία) και την παρότρυνε να γίνει μοντέλο — σχεδόν παιδί ακόμα, στα 19 της χρόνια να ταξιδέψει στις ΗΠΑ, με την ελπίδα να αναδειχτεί «Μις Κόσμος» και έτσι να διασφαλίσει διεθνή καριέρα.

Μις Κόσμος δεν έγινε, αλλά η εκθαμβωτική ομορφιά της μάγεψε, αμέσως αμέσως, τρεις, κατάλληλους άντρες: τον σκηνοθέτη Ρας Μέγιερ (ο οποίος πίστευε ότι μια ταινία έχει τα πάντα όταν περιέχει ταχύτητα, σεξ και βία…), τον εκκεντρικό αμερικανό δισεκατομμυριούχο παραγωγό Χάουαρντ Χιουζ (που το 1938 έκανε με το ιδιωτικό αεροπλάνο του το γύρο του κόσμου, σε μία πτήση διάρκειας 91ωρών) και το είδωλο της Αμερικής Τζον Γουέιν — οπότε άνοιξαν οι πύλες της σόουμπιζ.

H μοίρα θα την οδηγήσει στην Ιταλία, για τα γυρίσματα της αμερικάνικης ταινίας «Πόλεμος και Ειρήνη», όπου ο Vigor σκηνοθετεί μια διασκευή του μυθιστορήματος του Τολστόι, στην οποία πρωταγωνιστούν η Όντρει Χέμπορν και ο Χένρι Φόντα. Και τότε, θα γνωρίσει τον σκηνοθέτη που έμελλε να την αποθεώσει: τον Φελίνι που θα δει στο πρόσωπό της την ιδεώδη πρωταγωνίστρια της «Γλυκιάς ζωής». Στην ταινία, η κάμερα παρακολουθεί επί επτά μερόνυχτα τον κυνικό δημοσιογράφο Μαρτσέλο Ρουμπίνι (συγκινητικά μοιραίος, ο Μαρτσέλο Μαστρογιάνι) στους δρόμους, στα καφέ και στα πολυτελή σπίτια της Ρώμης, σε μια ταινία-σύμβολο της δεκαετίας του ’60, ως σχόλιο για τον κοινωνικό εκφυλισμό και την παρακμή της υψηλής κοινωνίας. Η «Ντόλτσε Βίτα» θα κερδίσει τον Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ των Καννών το 1960, και θα συγκαταλέγεται έκτοτε στα αριστουργήματα της παγκόσμιας φιλμογραφίας, αλλά ο Φελίνι, είκοσι πέντε χρόνια αργότερα, θα πει: «τόσο ο τίτλος όσο και η ίδια η ταινία παραμένουν ταυτισμένα με την Ανίτα» — και πράγματι, η σκηνή της Έκμπεργκ με τον Μαστρογιάνι στη Φοντάνα ντι Τρέβι έχει μείνει χαραγμένη στη μνήμη κάθε σινεφίλ· ένα θεϊκό ζευγάρι, ομορφιά που κόβει την ανάσα.

Παρότι η Έκμπεργκ πρωταγωνίστησε και σε αμερικάνικες ταινίες, και μάλιστα με σταρ του διαμετρήματος του Ντιν Μάρτιν και του Φρανκ Σινάτρα, η κινηματογραφική της θητεία στις ταινίες του Φελίνι αλλά και στο «Επτά φορές γυναίκα» του Βιτόριο Ντε Σίκα θα αφήσουν το χνάρι της στο χώρο της έβδομης τέχνης.

Το όμορφο κορίτσι από τη Σουηδία που αναζητούσε μια καλύτερη ζωή, ηθοποιός πια παντρεύτηκε έναν βρετανό και έναν αμερικανό ηθοποιό, δεν απέκτησε παιδιά, από το 1975 έζησε χωρίς να ξαναπαντρευτεί, στα 80 της χρόνια υποχρεώθηκε να ζητήσει οικονομική βοήθεια από το ίδρυμα Φελίνι. Μεγάλη η παρέκβασή μου· όλα αυτά τα είπα, διότι ήθελα να πω ότι, στην ανάγνωσή μου της ζωής της, ίσως η Έκμπεργκ διέρρηξε τη σχέση της με την πατρίδα της, διότι διέρρηξε τη σχέση της με την παιδική και την πρώτη νεανική της ηλικία. Διότι είχε δομήσει μια εικόνα για τον εαυτό της στην οποία πλέον δεν χωρούσαν τα παιδικά της χρόνια — τα οποία για εκείνη, μάλλον δεν ήταν η πατρίδα της (πολλώ δε μάλλον, η μοναδική).

Και ύστερα, βλέπω τη φωτογραφία της όπου έχει αφεθεί στα μπράτσα του μαγευτικού Μαστρογιάνι και σκέφτομαι ότι αν έχεις ζήσει μια τέτοια ερωτική σκηνή στη Φοντάνα ντι Τρέβι, έστω και στο πλαίσιο μιας ταινίας, έχεις αποταμιεύσει ενέργεια και πάθος για μια ολόκληρη ζωή. Και έτσι, σημασία δεν έχει ποιος θυμήθηκε ότι πρόπερσι τέτοιες μέρες συζητούσαμε τον θάνατό της. Διότι την Ανίτα Έκμπεργκ δεν θα την ξεχάσουμε ποτέ.

ekberg-3

* * *

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Σινεμά

Το dim/art στο facebook
Το dim/art στο facebook

Πηγή για τα βιογραφικά στοιχεία: Associated Press / Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s