Home

Η συγγραφέας PD James (Φύλις Ντόροθι Τζέιμς), η οποία —όπως χαρακτηριστικά γράφει ο Guardian— χαρτογράφησε τις μεταμορφώσεις της ζωής στη Βρετανία μέσω των ευπώλητων αστυνομικών μυθιστορημάτων της με πρωταγωνιστή τον ντετέκτιβ Άνταμ Νταλγκλίς, πέθανε ήσυχα σε ηλικία 94 ετών, σαν σήμερα, 27 Νοεμβρίου, στο σπίτι της στην Οξφόρδη.

Η James είχε τιμηθεί με σημαντικά βραβεία, όχι μόνο στη χώρα της μα και στις ΗΠΑ, στην Ιταλία και στη Σουηδία, θεωρείται η σημαντικότερη σύγχρονη βρετανίδα συγγραφέας αστυνομικών βιβλίων. Γεννήθηκε στην Οξφόρδη το 1920. Από το 1949 μέχρι το 1968 εργάστηκε στην Εθνική Υπηρεσία Υγείας και από το 1968 μέχρι το 1979 στο εγκληματολογικό τμήμα της Βρετανικής Αστυνομίας. Το 2000, στα ογδοηκοστά της γενέθλια, χρίστηκε Βαρώνη του Χόλαντ Παρκ, ως επιβράβευση της προσφοράς της στα βρετανικά γράμματα.

Η Τζέιμς, που εγκατέλειψε το σχολείο 16 ετών για να εργαστεί και παντρεύτηκε στα 21 της, οπότε και μετακόμισε από την Οξφόρδη στο Λονδίνο, μέχρι τα 42 της χρόνια, το 1962, δεν είχε εκδώσει κανένα βιβλίο. Παρ’ όλα αυτά, η ίδια είχε δηλώσει στο Paris Review το 1994 ότι ανέκαθεν η πρόθεσή της ήταν να γίνει συγγραφέας. Άρχισε, λοιπόν, να γράφει για έναν ντετέκτιβ προκειμένου να «προγυμναστεί» ώστε να γράψει σοβαρή λογοτεχνία, αν και αγαπούσε τα αστυνομικά. Εντέλει, ωστόσο, επέλεξε τα αστυνομικά δεδομένου ότι, τελικά, δεν είχε την παραμικρή επιθυμία, όπως έλεγε, να διερευνήσει τα τραύματα της ζωής της διά της λογοτεχνίας (ένα από τα οποία ήταν η επιστροφή του συζύγου της από το μέτωπο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου με διαταραγμένη την ψυχική του υγεία), μπορούσε ευκολότερα να βρει εκδότη για βιβλίο αστυνομικής λογοτεχνίας, αλλά και ότι το είδος τής ταίριαζε. «Μου αρέσουν τα λογοτεχνικά έργα με αρχή μέση και τέλος», έχει πει. «Μου αρέσουν τα μυθιστορήματα με αφηγηματικό ενδιαφέρον, με ρυθμό στη δράση και με λύση — και όλα αυτά τα έχουν τα αστυνομικά».

james

Η ίδια είχε αποδώσει το γεγονός ότι ξεκίνησε αργά την εντατική της ενασχόληση με τη λογοτεχνία «στον πόλεμο, την ασθένεια του συζύγου μου, την ανάγκη για μια καριέρα, που θα μου εξασφάλιζε τα αναγκαία χρήματα για να ζω». Φρόντισε, πάντως, να δημιουργήσει και έναν ήρωα που θα άντεχε στο χρόνο. «Τον προίκισα με ιδιότητες που εκτιμώ, σκοπεύοντας να είμαι μαζί του για πολύ καιρό. Άρα ήταν ανάγκη να τον συμπαθώ κιόλας». Πράγματι, η σχέση τους διήρκεσε 14 ολόκληρα βιβλία.

Ο χαρακτήρας του Νταλγκλίς, με την επιτυχημένη του καριέρα και την ευρεία μόρφωση, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι όλες του οι υποθέσεις τοποθετούνταν στο περιβάλλον της μεσαίας τάξης, έδωσε αφορμή να κατηγορηθεί η δημιουργός του για ελιτισμό. «Είναι απείρως πιο φρικιαστικά τα εγκλήματα του συμβαίνουν σε πολιτισμένα μέρη» και όχι στην καρδιά της πόλης, όπου «το έγκλημα είναι ο κανόνας και οι φόνοι κάτι το κοινότοπο. Σημασία έχει η αντίθεση ανάμεσα στο αξιοσέβαστο ενός χαρακτήρα και στην προμελετημένη βαναυσότητα», εξηγούσε η ίδια.

Η μεγάλη επιτυχία για την James ήρθε τη δεκαετία του ’80, με το Αθώο Αίμα, που της απέφερε αρκετές εκατοντάδες χιλιάδες λίρες από την πώληση των δικαιωμάτων για τον κινηματογράφο, και της επέτρεψε να αποσυρθεί από την κανονική της δουλειά στην αστυνομία. «Στην αρχή εκείνης της εβδομάδας ήμουν σχετικά φτωχή. Στο τέλος της βδομάδας, δεν ήμουν πια», έλεγε.

Η PD James υπήρξε πιστή στο είδος που αποφάσισε να υπηρετήσει. «Είναι απολύτως εφικτό να παραμένει κανείς εντός των ορίων και των συμβάσεων του συγκεκριμένου είδους και ταυτόχρονα να είναι σοβαρός συγγραφέας, να έχει κάτι ουσιαστικό να πει περί ανδρών και γυναικών και των σχέσεών τους, καθώς και για την κοινωνία στην οποία ζουν», ισχυριζόταν η James, και ερμήνευε την επιτυχία των βιβλίων της εξηγώντας ότι «η γερή πλοκή δεν μπορεί ποτέ να υποκαταστήσει την καλή γραφή» και ότι οι συγγραφείς πρέπει πάντα να έχουν τον αναγνώστη κατά νου. «Οι αναγνώστες μου δεν θέλουν από μένα να προσαρμόζομαι στις επιταγές της αγοράς. Θέλουν να διαβάσουν ένα καλό, έντιμο μυθιστόρημα και, ειλικρινά, νομίζω πως το δικαιούνται πλήρως».

* * *

Tα βιβλία της στα ελληνικά, από τη Biblionet

(2014) Συζητώντας για το αστυνομικό μυθιστόρημα, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2012) Μια άψογη δολοφονία, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2010) Θάνατος σε ιδιωτική κλινική, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2009) Αθώο αίμα, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2007) Θάνατος στην ιερατική σχολή, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2007) Ο φάρος, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2007) Περίπτωση δικαιοσύνης, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2006) Η αίθουσα των φόνων, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2006) Τα παιδιά των ανθρώπων, Εκδόσεις Πατάκη
(2002) Τεχνάσματα και επιθυμίες, Εκδόσεις Καστανιώτη
(2000) Περίπτωση δικαιοσύνης, Εκδόσεις Καστανιώτη
(1996) Προπατορικό αμάρτημα, Εκδόσεις Πατάκη
(1995) Ο θάνατος του εμπειρογνώμονα, Ωκεανίδα
(1995) Τζούλιαν, Εκδόσεις Πατάκη
(1992) Ο μαύρος πύργος, Εκδοτικός Οίκος Α. Α. Λιβάνη
(1989) Φάμπιαν, Λιβάνης – Το Κλειδί

* * *

Kείμενο: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, Ελένη Κεχαγιόγλου

Εδώ άλλες επετειακές αναρτήσεις του dim/art

Το dim/art στο facebook

Το dim/art στο twitter

instagram-logo

img_logo_bluebg_2x

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s